z12190627qdania-kopenhaga-zamek-christiansborg-shutterst

Dokument Spotkania Kopenhaskiego Konferencji w sprawie Ludzkiego Wymiaru KBWE

demokratyczne zasady i wartości

DOKUMENT
SPOTKANIA KOPENHASKIEGO
KONFERENCJI W SPRAWIE LUDZKIEGO WYMIARU KBWE

   Przedstawiciele Państw uczestniczących w Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (KBWE), Austrii, Belgii, Bułgarii, Kanady, Cypru, Czechosłowacji, Danii, Finlandii, Francji, Niemieckiej Republiki Demokratycznej, Republiki Federalnej Niemiec, Grecji, Stolicy Apostolskiej, Węgier, Islandii, Irlandii, Włoch, Liechtensteinu, Luksemburga, Malty, Monako, Holandii, Norwegii, Polski, Portugalii, Rumunii, San Marino, Hiszpanii, Szwecji, Szwajcarii, Turcji, Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich, Wielkiej Brytanii, Stanów Zjednoczonych Ameryki i Jugosławii spotkali się w Kopenhadze w dniach od 5 do 29 czerwca 1990 zgodnie z postanowieniami Konferencji w sprawie Ludzkiego Wymiaru KBWE zawartymi w Akcie Końcowym Wiedeńskiej Konferencji Przeglądowej KBWE.

link-icon-4-white

Kodeks Dobrej Praktyki w Sprawach Wyborczych

demokratyczne zasady i wartości, prawa wyborcze

EUROPEJSKA KOMISJA DLA DEMOKRACJI PRZEZ PRAWO
(KOMISJA WENECKA)

KODEKS DOBREJ PRAKTYKI
W SPRAWACH WYBORCZYCH

WYTYCZNE
I RAPORT WYJAŚNIAJĄCY

Przyjęty przez Komisję Wenecką na 52 Sesji
(Wenecja, 18-19 październik, 2002)

RADA EUROPY  Strasburg, 23 maja 2003 r.
CDL-AD (2002) 23 rew. Opinia Nr 190/2002

idea-zarowka-white

Wybory do Sejmu 2015 – Raport Misji Oceny Wyborów OBWE/ODIHR

Demokracja w innych krajach, Demokracja w Polsce, powszechność wyborów

W Raporcie Misji Oceny Wyborów OBWE/ODHIR dotyczącym wyborów do Sejmu w 2015 roku możemy przeczytać w rozdziale Rejestracja kandydatów na stronie 9 między innymi:

Prawo do kandydowania do Sejmu i Senatu mają obywatele, którym przysługuje czynne prawo wyborcze i którzy w dniu wyborów mają ukończone odpowiednio 21 lub 30 lat. Obywatele skazani za umyślne przestępstwo ścigane prawnie lub za umyślne przestępstwo podatkowe są pozbawiani prawa do kandydowania w wyborach. Trybunał Stanu, organ wyznaczany przez Sejm, może cofnąć mandat posła lub senatora prowadzącego jakąkolwiek działalność biznesową w kraju.

Kandydaci nie mogą samodzielnie startować w wyborach do Sejmu; muszą dzielić listy z innymi kandydatami. Brak przepisów pozwalających na niezależne kandydowanie jest niezgodny z ust. 7.5 Dokumentu Kopenhaskiego z 1990 r. i już wcześniej został wskazany jako kwestia problematyczna przez OBWE/ODIHR. [19]

[19] Ust. 7.5 stwierdza, że państwa członkowskie OBWE będą przestrzegać „prawa obywateli do ubiegania się, bez dyskryminacji, o urząd polityczny lub publiczny indywidualnie lub jako przedstawiciele partii politycznych lub organizacji”.

deutscher_bundestag_julia_nowak-katz_0

Krótka historia narodzin demokracji w Niemczech

Demokracja w innych krajach

Niniejszy artykuł zakreśla krótką historię narodzin demokracji w powojennych Niemczech, przy czym celem nie jest przekaz wiedzy historycznej, lecz prezentacja modelowego procesu konstytuowania systemu demokracji przedstawicielskiej, który w Niemczech po upadku reżimu nazistowskiego musiał być przeprowadzony niejako ‚od zera’.

Szkic przedstawia rezultaty pierwszych czterech wyborów do Bundestagu w latach 1949-1961 z wyszczególnieniem liczby podmiotów politycznych wchodzących do parlamentu, udziału sił marginalnych oraz innych wybranych parametrów procesów wyborczych. 

240_f_61585393_cgapfloj5hub1ydjxngvmylmjl6dzx1s

Porównanie ustroju partii politycznych w Polsce i w Niemczech

Demokracja w innych krajach, Demokracja w Polsce, demokratyczne zasady i wartości

Działalność partii politycznych jest jednym z najistotniejszych czynników wpływających na prawidłowe funkcjonowanie demokracji. W opinii wielu polskich obywateli, w tym mojej, sposób działania polskich partii politycznych jest wielce niezadowalający.

Funkcjonowanie partii i systemów politycznych jest tematem niedostatecznie poruszanym w polskiej debacie publicznej. Opinia publiczna nie posiada podstawowej wiedzy o modelach i zasadach działania partii politycznych, o kryteriach jakościowych pozwalających na ich rzetelną ocenę oraz o roli, prawach i obowiązkach organizacji politycznych w systemach demokratycznych.

W niniejszym artykule przedstawiam szczególny przypadek regulacji prawnych dotyczących ustroju partii politycznych w Niemczech zestawiając go z analogicznymi rozwiązaniami w Polsce.

Tree and root

Zasada powszechności wyborów

Obywatel a państwo, powszechność wyborów, prawa wyborcze

Fundamentem demokracji jest prawo każdego obywatela do swobodnego udziału w procedurach wyborczych w oparciu o zasadę równości. Dotyczy to zarówno prawa wybierania, jak i prawa kandydowania w wyborach do organów przedstawicielskich państwa.

Zasada ta jest ujęta jako podstawowe prawo człowieka w Międzynarodowej Konwencji Praw Obywatelskich i Politycznych, która w 25 Artykule (b) stanowi:

ball-white-bk

Klasyfikacja państw demokratycznych w świetle powszechności, równości i wolności wyborów

Demokracja w innych krajach, Obywatel a państwo, powszechność wyborów

Wyznacznikiem systemów demokratycznych jest pełna swoboda uczestnictwa wszystkich obywateli w życiu politycznym własnego kraju oraz w procedurach wyborczych do organów przedstawicielskich państwa. Wybory do organów przedstawicielskich państwa muszą być powszechne, równe, wolne, bezpośrednie, tajne i regularne, a żaden obywatel, czy grupa obywateli nie może być dyskryminowana w prawie do swobodnego kandydowania oraz wolnego wyboru swoich reprezentantów.

Ewentualne ograniczenia tych swobód muszą mieć charakter nadzwyczajny, oczywisty i  obiektywny, i nie mogą naruszać istoty obywatelskich wolności i praw. Przykładem takiego ograniczenia może być wykluczenie z procedur wyborczych osób nieposiadających władz umysłowych i zdolności prawnych lub przestępców prawomocnie skazanych przez sądy. Stosowne zalecenia w tym zakresie zawiera Kodeks Dobrej Praktyki w Sprawach Wyborczych [1] sporządzony przez Komisję Wenecką w imieniu Rady Europy, natomiast zasada powszechności wyborów jest szerzej opisana na tych stronach w dokumencie Zasada powszechności wyborów [2] 

Kilka wybranych porównań wyborów w Polsce i Wielkiej Brytanii

Parę miesięcy przed wyborami do Sejmu odbyło się ogólnokrajowe Referendum m.in. w sprawie JOW, w którym propaganda III RP w sposób bezpardonowy atakowała ideę systemu większościowego zarzucając mu brak reprezentatywności i proporcjonalności. Poniższe uwagi nie mają na celu wznawiania dyskusji na temat systemów wyborczych, lecz wskazują na kilka wybranych parametrów dotyczących tegorocznych wyborów do Sejmu w Polsce oraz ubiegłorocznych wyborów do Izby Gmin w Wielkiej Brytanii.

W Wielkiej Brytanii (klasyczny system JOW) Partia Konserwatywna otrzymała w wyborach 11,334,576 głosów na 46,420,413 uprawnionych do głosowania przy 66% frekwencji wyborczej.
Oznacza to, że zwycięska partia otrzymała:

Demokracja w innych krajach, Demokracja w Polsce

Kościół Katolicki o demokracji

Obywatel a państwo

Trzy cytaty z Kompendium Nauki Społecznej Kościoła Katolickiego

Jan Paweł II o demokracji

Kościół docenia demokrację jako system, który zapewnia udział obywateli w decyzjach politycznych i rządzonym gwarantuje możliwość wyboru oraz kontrolowania własnych rządów, a także – kiedy należy to uczynić – zastępowania ich w sposób pokojowy innymi. Nie może zaś demokracja sprzyjać powstawaniu wąskich grup kierowniczych, które dla własnych partykularnych korzyści albo dla celów ideologicznych przywłaszczają sobie władzę w państwie. Autentyczna demokracja możliwa jest tylko w Państwie prawnym i w oparciu o poprawną koncepcję osoby ludzkiej. Wymaga ona spełnienia koniecznych warunków, jakich wymaga promocja zarówno poszczególnych osób, przez wychowanie i formację w duchu prawdziwych ideałów, jak i «podmiotowości» społeczeństwa, przez tworzenie struktur uczestnictwa oraz współodpowiedzialności.

Jan Paweł II, encyklika „Centesimus annus”, AD 1991
Kompendium Nauki Społecznej Kościoła, Ustęp 406